Wenus z Milo: autor, historia, ramiona i gdzie ją zobaczyć

Wenus z Milo to grecki marmurowy posąg z okresu hellenistycznego, który według przeważającej opinii przedstawia Afrodytę, boginię miłości i piękna (u Rzymian Wenus). Odnaleziono go w 1820 roku na wyspie Milos w archipelagu Cyklad, a w Luwrze stoi od 1821 roku. Zobaczysz go w sali 345 w skrzydle Sully, na poziomie 0. Autor jest nieznany, a posągowi brakuje obu ramion.

Czym jest Wenus z Milo i co przedstawia?

To wolnostojąca rzeźba półnagiej kobiety z płaszczem okrywającym nogi. Karta katalogowa Luwru opisuje ją jako Afrodytę. Es.wikipedia wyjaśnia, że brak ramion utrudnia identyfikację: większość widzi w niej Afrodytę ze względu na półnagość, ale proponowano też Artemidę z łukiem, Danaidę z amforą albo Amfitrytę z trójzębem, bóstwo szczególnie czczone na samej Milos.

Nazwa „z Milo” pochodzi od wyspy, na której ją znaleziono: Milos, czyli Melos.

Kto jest autorem Wenus z Milo?

Nie wiadomo. W pobliżu posągu znaleziono fragmenty z inskrypcjami wymieniającymi artystów z Antiochii, dlatego sugerowano nazwisko Aleksandra z Antiochii, ale nie ma pewności, że te inskrypcje należą do tego posągu, a nie do innych cokołów, podaje es.wikipedia. Karta Luwru nie podaje autora.

Jest za to datowanie: Luwr umieszcza ją w trzeciej ćwierci II wieku p.n.e., między 150 a 125 rokiem p.n.e., w epoce hellenistycznej. Es.wikipedia podaje nieco późniejszy przedział, między 130 a 100 rokiem p.n.e.

Ile mierzy i z jakiego materiału jest wykonana?

Parametr	Wartość (karta Luwru)
Wysokość	2,04 m
Materiał	Marmur paryjski
Datowanie	150–125 p.n.e. (epoka hellenistyczna)
Miejsce odkrycia	Milos (Melos), 1820
Wejście do zbiorów Luwru	1821, jako dar
Numer katalogowy	Ma 399 (także LL 299 i N 527)
Lokalizacja	Sala 345, skrzydło Sully, poziom 0

Es.wikipedia podaje wysokość około 2,11 m; liczba w tabeli pochodzi od muzeum. Według Luwru posąg składa się z dwóch bloków połączonych na wysokości bioder, a lewe ramię było osobnym, dołączonym elementem. Miał też brązowe ozdoby: są otwory na diadem i na bransoletę na prawym ramieniu.

Gdzie i kiedy odnaleziono Wenus z Milo?

Rolnik z Milos, Jorgos Kendrotas, znalazł ją na wpół zakopaną i rozpadniętą na dwie części 8 kwietnia 1820 roku, podaje es.wikipedia. Grecja była wtedy pod panowaniem osmańskim.

Francuski oficer marynarki Jules Dumont d’Urville rozpoznał jej wartość, a zakup sfinalizował ambasador Francji w Konstantynopolu, markiz de Rivière. Doszło do sporu, bo rolnik wcześniej obiecał sprzedać posąg Turkom. Rzeźba opuściła Grecję 1 marca 1821 roku, w tym samym roku pokazano ją królowi Ludwikowi XVIII, a król przekazał ją Luwrowi.

Moment sprzyjał jej sławie. W 1815 roku Francja musiała zwrócić Włochom Wenus Medycejską, wywiezioną do Paryża przez Napoleona, a Wenus z Milo przedstawiono jako skarb jeszcze cenniejszy, podaje es.wikipedia.

Dlaczego Wenus z Milo nie ma ramion?

Bo zaginęły i nigdy ich nie przywrócono. Co wiadomo, a czego nie:

• Potwierdzone: karta Luwru podaje, że brakuje lewego ramienia, dużej części prawego i lewej stopy. Obok posągu znaleziono fragment przedramienia i dłoń z jabłkiem, uznawane za części jej ramion (es.wikipedia).
• Niejasne: czy ramiona zginęły w starożytności, czy już po odkryciu. Es.wikipedia przytacza wersje, według których odłamano je przy wywożeniu posągu z wyspy, ale żadna nie jest udowodniona.
• Co trzymały: to hipoteza. Sugerowano, że prawa ręka przytrzymywała płaszcz na wysokości biodra, a lewa trzymała jabłko z sądu Parysa, ewentualnie lustro, tarczę albo wieniec.

Po przybyciu do Francji zdecydowano nie rekonstruować ramion, bo nikt nie wiedział, jak były ułożone. Dodano natomiast nos, lewą stopę i cokół. Podczas konserwacji od listopada 2009 do kwietnia 2010 roku usunięto gipsowe uzupełnienia i oczyszczono powierzchnię, podaje es.wikipedia.

Gdzie jest Wenus z Milo w Luwrze?

W sali 345 w skrzydle Sully, na poziomie 0, w sali sztuki greckiej klasycznej i hellenistycznej, którą samo muzeum oznacza jej imieniem. Karta podaje, że posąg jest wystawiony poza gablotą.

W czasie II wojny światowej ukryto go w zamku Valençay, a w 1964 roku pojechał do Japonii, gdzie został uszkodzony, podaje es.wikipedia.

Z biletem normalnym (22 € dla mieszkańców Europejskiego Obszaru Gospodarczego i 32 € dla pozostałych, z zarezerwowaną godziną) zobaczysz go bez dodatkowych opłat. Nike z Samotraki stoi na poziomie 1 skrzydła Denon: oto historia Nike z Samotraki, a na mapie Luwru zobaczysz, jak połączyć obie rzeźby w jedną trasę.

Jeśli chcesz zobaczyć Wenus z Milo razem z innymi wielkimi dziełami muzeum w jedno przedpołudnie, sprawdź, co zobaczyć w Luwrze, albo przeczytaj o najsłynniejszych rzeźbach Luwru (po hiszpańsku). A jeśli wolisz iść z przewodnikiem, zwiedzanie Luwru z przewodnikiem obejmuje bilet.